Lilanje je drevni narodni običaj, tipičan za stanovništvo istočne Bosne i zapadne Srbije, koji, prema starim vjerovanjima, datira iz perioda prije hrišćanstva na Balkanskom poluostrvu i praktikuje se i danas. Praznik se proslavlja i kod drugih Slavenskih naroda u sličnom obliku. Danas je Lilanje praznik koji se održava u noći između 11. i 12. jula (vezan je za praznik Petrovdan, dan svetog Petra iako je paganskog porijekla), kada ljudi organizuju rituale paljenja vatre, gdje se pale baklje napravljene od kore trešnje ili breze (baklja za Lilanje = lila). Ovaj ritual se odvijao kako bi se ljudi zaštitili od zlih sila, ali i kako bi se okupila zajednica. Sličnu svrhu možemo pronaći i u ritualu paljenja badnjaka. Lilanje je veoma popularno među djecom, koja su uglavnom bila zadužena za paljenje lila tokom mračne noći, koje bi obasjavale prostor, simbolično predstavljajući pobjedu svjetlosti nad tamom. Nakon Lilanja slijede molitve, želje, pjevanje i ples.
Example of Lilanje festival in Loznica, Serbia, 2024.
Lilanje is an ancient folk custom, typical for population of East Bosnia and West Serbia, that, according to the old beliefs, dates back to the period before Christianity on the Balkan peninsula and it is being practiced even today. This holiday is celebrated in a similar manner by other Slavic people as well. Nowadays, Lilanje is a holiday that takes time during the night between the 11. and 12. of July (connected to the feast day of St. Peter, although it is a pagan ritual), when people would organize bonfires and burn torches made out of cherry or birch bark on the top of it (torch for Lilanje = Lila). This ritual took place in order to protect the people from the evil forces, and to gather the community as well. Similar purpose can be found in the ritual of burning the Yule log (Badnjak). Lilanje is much loved by children, who were mostly in charge for burning the Lilas during the dark night, and the space would be lit by them, symbolically representing the victory of light over darkness. Lilanje is then followed by prayers, wishes, singing and dancing.
Example of Lilanje festival in Loznica, Serbia, 2024.
Postoji pretpostavka da ritual Sicanja/Bocanja, ili tradicionalni običaj tetoviranja među katolkinjama iz današnje Bosne i Hercegovine i nekih dijelov...
Pravoslavni hrišćani slave Ivandan/Ivanjdan 7. jula, praznik nazvan po Svetom Ivanu/Jovanu Krstitelju i njegovom rođendanu. Tradicionalno na ovaj dan,...
Uglavnom u Srbiji, Crnoj Gori i Bosni i Hercegovini (između ostalih zemalja jugoistočne Evrope: Makedonije, Dalmacije i Slavonije u prošlosti), pravos...
The term ‘Balkanism’ has multilayered meaning. First, it can be understood as an academic discourse, defined by Maria Todorova (Imagining the Balkans,...
Pojam kuće u balkanskim jezicima često se poistovjećuje sa riječju ognjište. Mjesto gdje vatra gori, gdje se nikad ne gasi, predstavlja pravi dom i ku...
Balkanski region je deo zemlje koji je tokom vijekova bio naseljen mnogim narodima. Ovo bogatstvo se ogleda i u narodnoj nošnji, koja je vrlo često od...
Kolo je drevni oblik plesa koji se praktikuje u cijelom svijetu, u različitim kulturama na svim kontinentima. Prevedeno kao ples u krugu, to je najran...
Kao i kod svih pravoslavnih hrišćana, kult ikona u domovima je izuzetno važan i negovan. Ikone su korišćene ne samo u liturgijskim postavkama, bitkama...
Među hrišćanima na Balkanu, jedan od najznačajnijih praznika u folklornom smislu je Badnji dan (dan uoči Božića). Etimološki, riječ badnjak može nasta...
Sakupljanje antikviteta je sveprisutan koncept u mnogim društvima. Postoje razni razlozi za prikupljanje i razne kategorije koje ljudi traže. Na Balka...